Chứng kiến tình trạng đất nước mất tự do, đồng bào bị đàn áp, nhân quyền bị xâm phạm bởi một nhà nước độc tài và tham nhũng, người trí thức nên làm gì?
Bất kỳ nhà nước độc tài nào cũng đều nhắn nhủ đến giới trí thức một thông điệp như thế này: “Các anh hãy im lặng mà đóng góp cho nhiều, chứ đừng phê phán chúng tôi. Ai ngoan ngoãn thì sẽ được thưởng. Ai làm phiền thì sẽ đón nhận hậu quả…”
Người dân thì lại muốn nhắn nhủ đến giới trí thức một thông điệp như thế này: “Các anh có nhiều điều kiện thuận lợi hơn chúng tôi. Các anh hãy giúp chúng tôi lên tiếng. Chúng tôi đặt nhiều tin tưởng vào các anh…”
Vậy thì người trí thức nên giữ im lặng hay nên lên tiếng?
Tất nhiên mỗi người hoàn toàn có quyền chọn lựa vị trí của mình. Có những người chọn sự im lặng vì “im lặng là vàng”. Đối với những người khác, im lặng có thể có nghĩa là đồng lõa, là chịu thua, là hèn nhát, là thiếu lương tâm, là phản bội. Vì thế họ phải lên tiếng.
Mỗi vị trí chọn lựa trong cuộc sống đều có những phần thưởng và những hình phạt của riêng nó, cái vinh và cái nhục riêng của nó.
Tôi xin trích lại ở đây một vài nhận định của một số danh nhân. Tôi không nghĩ họ đã nói ra những lời này bằng tư duy “logic”, mà họ đã nói ra bằng chính ý thức đạo đức và từ kinh nghiệm đấu tranh của bản thân họ.
_______
Im lặng là đồng loã
Trong Divine Comedy, văn hào Dante đã viết:
“Những nơi nóng nhất trong hoả ngục thì được dành cho những kẻ, trong thời buổi khủng hoảng đạo đức, đã cố thủ vị trí trung lập của họ.”
Văn hào Do Thái Elie Wiesel (người đã may mắn được cứu thoát sau khi bố mẹ và em gái của ông bị giết trong trại tập trung của Nazi) đã viết:
“Im lặng trước sự bạo ngược chỉ giúp cho kẻ bạo ngược.”
Edmund Burke, nhà văn, chính khách nổi tiếng của nước Anh, đã viết:
“Tội ác thành công dễ dàng nhất khi những người tốt không chịu nói ra một lời.”
Im lặng là chịu thua
Mục sư Martin Luther King, Jr., nhà tranh đấu da đen ở Hoa Kỳ (bị ám sát năm 1968), đã nói:
“Cuộc sống của chúng ta bắt đầu chấm dứt ngay trong cái ngày mà chúng ta giữ im lặng trước những vấn đề hệ trọng.”
Im lặng là hèn nhát, là thiếu lương tâm
Tổng thống Abraham Lincoln đã nói:
“Trong lúc nên phản đối, sự im lặng làm con người trở thành những kẻ hèn nhát.”
Mục sư Martin Luther King, Jr.:
“Kẻ hèn nhát hỏi, ‘Có an toàn không?’ Kẻ cơ hội hỏi, ‘Có khôn khéo không?’ Kẻ rởm đời hỏi, ‘Có được tiếng tăm gì không?’ Nhưng, kẻ có lương tâm hỏi, ‘Có là lẽ phải không?’ Và có khi ta phải chọn một vị trí không an toàn, không khôn khéo, không để được tiếng tăm gì cả, nhưng ta phải chọn nó, vì lương tâm ta bảo ta rằng đó là lẽ phải.”
Mahatma Gandhi, nhà tranh đấu bất bạo động vĩ đại của Ấn Độ, đã nói:
“Sự im lặng trở thành sự hèn nhát khi tình thế đòi hỏi phải nói ra toàn bộ sự thật và có hành động thích nghi.”
Im lặng là phản bội
Mục sư Martin Luther King, Jr.:
“Có khi sự im lặng là sự phản bội.”
“Chúng ta sẽ không còn nhớ những lời nói của kẻ thù, nhưng chúng ta sẽ còn nhớ sự im lặng của những người bạn của chúng ta.”
Khi tôi ngồi viết lá thư này là lúc lòng tôi đã thanh thản đi nhiều so với 5 năm trước. Bây giờ tôi thấy mình hạnh phúc. Nhưng tôi vẫn mang một nỗi giày vò. Mặc dù những người thân của tôi, đặc biệt những người trong gia đình chồng tôi đã an ủi, chia sẻ và động viên tôi suốt bao nhiêu năm cho đến tận bây giờ. Những ngày ở Đức, tôi đem lòng yêu một người đàn ông và đã mang thai. Anh ta đã hứa sẽ đưa tôi về nước và tổ chức lễ cưới. Cái thai ngày một lớn còn anh ta thì luôn tìm mọi lí do khi tôi hỏi về việc đám cưới. Thật sự, ngày ấy tôi không hề nghi ngờ gì về anh ta cả. Nhưng một hôm tôi không thấy anh ta đến chỗ tôi. Tôi lo lắng sợ có chuyện gì đó xảy ra nên đến chỗ anh ta ở. Những người ở đấy nói anh ta đã chuyển đến một thành phố khác. Một người bạn của anh ta đã cho tôi địa chỉ nơi anh ta đang ở. Tôi quyết định lấy vé tàu đến thành phố đó để tìm anh ta. Tôi đã tìm thấy và phát hiện anh ta đang sống với một người đàn bà khác và hai người đã có một đứa con bốn tuổi. Tôi bàng hoàng đau khổ.
Đã bao lần tôi muốn ôm chầm lấy cha mẹ và nói rằng tôi yêu họ biết bao nhưng sự ngượng ngùng đã cản trở tôi. Đã bao lần tôi muốn mua thật nhiều, thật nhiều quà để tặng cha mẹ nhưng... quên mất, và biện hộ: "Tại mình bận quá!". Đã bao lần vào ngày của cha, của mẹ, tôi tự hứa với bản thân sẽ nấu cho cha mẹ những món ăn mà hai người thích nhưng rồi lại không làm được vì... có hẹn đột xuất. Và còn bao nhiêu cái "đã bao lần" như thế mà đến giờ tôi vẫn chưa thực hiện được. Tuy cha mẹ không bao giờ nói ra nhưng nhìn vào mắt họ, tôi biết họ buồn biết bao và tôi thấy mình có lỗi. Nhưng tôi cũng chẳng chịu xin lỗi vì cái tôi quá lớn đã ngăn cản tôi.
Mắt dùng để nhìn. Đúng quá rồi, sao lại còn phân biệt CÁI MẮT với CÁI NHÌN nhỉ? Vậy mà có sự khác nhau đấy. CÁI MẮT về mặt cấu tạo thì ai cũng giống ai, nhưng CÁI NHÌN sự vật, thường không phải lúc nào cũng giống nhau. Đứng trước một phong cảnh, người này khen, người khác lại chê. Có cái nhìn thiện cảm, cũng có cái nhìn thù địch. Có cái nhìn trong sáng, có cái nhìn đen tối. Có cái nhìn nhân ái, bao dung; lại có cả cái nhìn chứa chan hận thù... CÁI MẮT sinh ra thế nào thì suốt đời nó vẫn thế, không thay đổi - trừ phi nó bị tai nạn làm biến dạng hoặc hư hỏng... Nhưng CÁI NHÌN thì ở mỗi thời điểm, trước mỗi đối tượng, lại ... khác nhau, cho dù vẫn nguyên là cái mắt ấy! Có những đôi mắt rất đẹp, hiền như "mắt nai" mà nhiều khi lại nhìn người khác bằng con mắt "cú vọ"; có những cặp mắt "cú vọ" thực sự, đôi khi lại hiền dịu như mắt "bồ câu"!.. Có đầy đủ hai con mắt lành lặn, nhưng nhiều kẻ chỉ nhìn đời bằng một thậm chí nửa con mắt! Có kẻ mắt mở tháo láo mà vẫn... "mù" vì... sợ trách nhiệm, vì nể nang, vì chót "chén chú chén anh", vì "cùng hội cùng thuyền" với nhau rồi!.. Có cặp mắt thao láo, nhưng nhìn ai cũng "ti hí mắt lươn"... Lại có cả chuyện những đôi mắt rất sáng, nhưng chủ nhân của nó lại muốn cho nó "đui" đi, để khỏi nhìn thấy những điều chướng mắt... Đọc tiếp...>>
Phòng khám nhi khoa tại Hà Nội, Phòng khám nhi khoa tại TP.Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Hải Phòng,... www.phongkhamnhi.com
Cuasotamhon.com sử dụng phần mềm phát triển web trực tuyến của Hệ thống CIINS. Bạn có thể thuê lại, mua từng phần hoặc mua trọn gói cuasotamhon.com. Nhà đầu tư có nhu cầu xin liên hệ 0127 399 6475 // 098 300 6168 ( Mr. Mạnh Toàn ) để thảo luận chi tiết.